Friday, March 17, 2006

Different views of Hell

Since the devil does not do talk very much about himself, men look for all sorts of references about hell.

Most religions have what is called a "place for punishment" where the immortal soul goes after committing certain crimes against society (it all seems to be a matter of society rather than the individual). Each culture also develops its particular view about this land of suffering: it can be the other bank of a river, where a three-headed dog lets no-one leave, or else the foot of a mountain that smashes souls under its weight.

For the Greek hero Prometheus, who stole the fire of the gods and gave it to man, hell was remain hanging from a cliff where a bird came every day to eat his liver. In his play "No Exit," Jean-Paul Sartre says that hell is other people. In one of his poems, Jorge Luis Borges offers a very interesting description of what awaits us after life: eternal contemplation of a face. For certain people this would be heaven, for this face would be that of someone we love, whereas for others it would be hell to have to remain there always looking at the face of someone they hurt for no reason.

There is an interesting description in an Arab book that says that the soul, once outside the body, should walk across a bridge as narrow as a razor's blade, with heaven on the right and on the left a series of circles that lead to darkness inside the Earth. Before crossing over the bridge (the book does not explain where it leads to), each one has to carry their virtues in their right hand and their sins in their left - the balance will make us fall to the side determined by the acts we perform on Earth.

Christianity talks of a place where one hears crying and the gnashing of teeth. Judaism refers to an interior cave with enough room for a certain number of souls - one day hell will be filled up, and then the world will come to an end. Islam speaks of the fire where we shall all burn, "unless God wills the opposite." The "Dictionary of Religions" says that at the time of Christ some currents of Judaic thinking held that evil souls would be punished after death in a place called Geena - a name borrowed from a place near Jerusalem that used to serve as the rubbish dump for neighbouring cities. However, in Geena there exists no idea of an eternal punishment, and the maximum penalty can never be more than 365 days.

For the Hindus, hell is never a place of perpetual torment, since they believe in reincarnation of the soul after a certain time in order that sins be redeemed in the same place where they are committed - this world. Even so, there are only 21 types of places for suffering, places usually known as "the lower lands."

The Buddhists also distinguish between the various types of punishment that the soul can face: eight hells of fire and eight completely frozen, besides a kingdom where the condemned feel neither cold nor heat, only infinite hunger and thirst.

Nothing, however, compared to the gigantic variety conceived by the Chinese. Unlike the great majority of cultures that situate hell inside the Earth - generally because of the analogy between death, burial and decomposition - for the Chinese the souls of sinners go to a mountain called the Small Iron Fence, which is surrounded by another called the Great Fence. In the space between them there are eight large hells one on top of the other and each one controlling 16 small hells which in turn control ten million hells below them.

The Chinese also consider devils to be souls that have already fulfilled their punishment, experienced pain, and are now after vengeance, trying to inflict the newly-arrived with punishments that grow worse and worse.



Paolo Coelho

Warrior of Light No 52


ΙΔΙΟΦΥΪΑ ΣΕ ΑΠΛΗ ΣΥΣΚΕΥΑΣΙΑ

«Πιστεύω στον Θεό (που φτιάχτηκε στο μυαλό) του Σπινόζα. Εναν Θεό που αποκαλύπτεται από την αρμονία όλων όσα υπάρχουν αλλά όχι σε έναν Θεό που ασχολείται με τη μοίρα και τις πράξεις των ανθρωπίνων υπάρξεων». Ετσι είχε απαντήσει ο Αϊνστάιν με τηλεγράφημά του σε εφημερίδα του Ισραήλ όταν του ζητήθηκε η άποψή του για τον Θεό, άποψη σαφώς επηρεασμένη από τα όσα είχε διαβάσει στα έργα του Μπαρούχ Σπινόζα (1632-1677), ενός φιλοσόφου πεπεισμένου ότι ο Θεός και ο υλικός κόσμος ταυτίζονταν και όσο περισσότερο καταλαβαίνεις το πώς λειτουργεί το Σύμπαν τόσο πιο πολύ πλησιάζεις και στον Θεό.

Το μυστικό του κβάντου: Είμαστε ακόμη στο θαυμαστό έτος 1905 και ο Γερμανός Μαξ Πλανκ, εξαίρετος γνώστης της θερμοδυναμικής και της στατιστικής μηχανικής από το 1900, είχε την έμπνευση να θεωρήσει ότι την ενέργειά της η ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία μπορούσε να τη μεταφέρει μόνο «κβαντισμένη», σε ποσότητες δηλαδή ίσες ή πολλαπλάσιες μιας βασικής τιμής. Ο,τι συμβαίνει και με το χρήμα, όπου τα ευρώ μας είναι και αυτά κβαντισμένα, αφού το «κβάντο» των χρημάτων μας είναι το 1 λεπτό και όλα τα υπόλοιπα ποσά που χρησιμοποιούμε είναι ακέραια πολλαπλάσια αυτού του ενός λεπτού, ενώ δεν υπάρχουν τα ενδιάμεσα, π.χ. 1,5 ή 2,5 λεπτά. Το ελάχιστο κβάντο στην περίπτωση της ενεργείας υπολογιζόταν αν πολλαπλασίαζες μια σταθερή απειροελάχιστη ποσότητα με τη συχνότητα δόνησης της ακτινοβολίας. Ο Πλανκ ήταν τότε στα 42 του και ο Αϊνστάιν μόλις στα 21. Ο Πλανκ δεν συνειδητοποίησε καν ότι είχε βρει μια σχέση πολύ απλή στο χαρτί αλλά με τεράστιες συνέπειες για τις γνώσεις μας στη φυσική. Ο Αϊνστάιν τουλάχιστον με τη μία από τις περίφημες εκείνες τέσσερις εργασίες του, παρουσιασμένες το 1905, άνοιξε την πόρτα σε έναν καινούργιο τρόπο σκέψης για τον μικρόκοσμο των ατόμων και των ακόμη μικρότερων συστατικών τους. Υπέθεσε ότι:

H κάθε ακτινοβολία όπου εμφανίζονται να προχωρούν μαζί το ηλεκτρικό και το μαγνητικό πεδίο σαν ένα κύμα, καθώς διαδίδεται στον χώρο, αποτελείται από «φωτόνια», απειροελάχιστες δηλαδή ποσότητες ενεργείας, το ενεργειακό περιεχόμενο των οποίων το βρίσκουμε αν πολλαπλασιάσουμε ένα σταθερό πάντα μέγεθος, τη λεγόμενη «σταθερά του Πλανκ», με τη συχνότητα με την οποία πάλλεται το κύμα της ακτινοβολίας.

Ταξίδι στο κέντρο του ατόμου: Ο Πλανκ δεν δέχθηκε σε όλη τη διάρκεια της ζωής του την άποψη του Αϊνστάιν, αν και ήταν στηριγμένη στη δική του τολμηρή παραδοχή. Ούτε όμως και ο Αϊνστάιν βγήκε πιο έξω από την επικράτεια της ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας για να δει μήπως αυτή η παραδοχή με τα κβάντα ενεργείας έδινε λύση και σε άλλα προβλήματα της φυσικής. Γιατί τότε μόλις οι ερευνητές είχαν αρχίσει να εισχωρούν στο ακόμη απρόσιτο εσωτερικό του ατόμου. Ο Ράδερφορντ στο Μάντσεστερ το 1900 «βομβάρδισε» με σωματίδια άλφα - που είναι λεπτά, βαριά και φορτισμένα - ένα φύλλο χρυσού. Τα περισσότερα σωματίδια πέρασαν σαν να ήταν το φύλλο αυτό ένα ανοιχτό παράθυρο. Κάποια όμως γύρισαν πίσω, «ήταν σαν να έριξες ένα βλήμα επάνω σε ένα μαλακό χαρτί και αυτό κάνοντας γκελ εκεί γυρνάει και σε χτυπάει κατακέφαλα(!)», όπως είπε ο ίδιος. Μόνη εξήγηση ήταν ότι μέσα στο άτομο υπήρχε ένας σκληρός πυρήνας και γι' αυτό κάποια από τα άλφα σωματίδια χτυπώντας εκεί γυρνούσαν πίσω. Αρα τα ηλεκτρόνια περιστρέφονταν γύρω από τον πυρήνα, όπως οι πλανήτες γύρω από τον ήλιο; Δύσκολα θα το πίστευε κάποιος και με λίγες γνώσεις φυσικής, αφού τα ηλεκτρόνια με τους ως τότε γνωστούς κλασικούς νόμους, μέσα σε εκατομμυριοστά του δευτερολέπτου, θα πήγαιναν να πέσουν επάνω στον πυρήνα και να σταματήσουν.

H λύση του γόρδιου δεσμού: Ο Δανός Νιλς Μπορ έλυσε τον γόρδιο δεσμό το 1913 θεωρώντας ότι τα ηλεκτρόνια μπορούσαν να κινούνται μόνο σε ορισμένες τροχιές και όχι σε οποιαδήποτε απόσταση από τον πυρήνα. Αυτό έκανε εκπληκτικά απλή την εξήγηση για την εκπομπή και απορρόφηση ακτινοβολίας. Ρίχνεις ακτινοβολία με τη σωστή συχνότητα; Τότε, με βάση τις θεωρίες Πλανκ και Αϊνστάιν, έχεις και φωτόνια με τη σωστή ενέργεια. Ακριβώς όση χρειάζεται για να πάει σε άλλη τροχιά ένα ηλεκτρόνιο που θα απορροφήσει αυτή την ενέργεια. Είχε γεννηθεί, παρ' όλες τις πρώτες ελλείψεις, ένας καινούργιος κλάδος στη φυσική, η κβαντομηχανική. Μόνο που ο Αϊνστάιν δεν μπορούσε να παραδεχθεί την απροσδιοριστία που φαινόταν ότι βασίλευε όταν περνούσαμε τα σύνορα και μπαίναμε στον μικρόκοσμο αυτό του ατόμου. Εκεί όπου ξαφνικά φάνηκε να επιβάλλει τους νόμους της η καινούργια και εν πολλοίς παράλογη θεωρία της κβαντομηχανικής. Ετσι το 1926 έφθασε να γράψει στον Μαξ Μπορν: «...H θεωρία (της κβαντομηχανικής) δίνει πολλά, αλλά απέχει από το να μας φέρει κοντά στα μυστικά "Του". Εγώ τουλάχιστον είμαι σίγουρος ότι "Αυτός" δεν "παίζει ζάρια"». Εδώ βέβαια δεν θα πρέπει να ξεχνάμε σε ποιο είδος «Θεού» δήλωνε πίστη ο Αϊνστάιν και να καταλάβουμε την ουσία της αντίρρησής του, που ήταν αντίρρηση στον τρόπο λειτουργίας του υλικού μας κόσμου...



ΑΛΚΗΣ ΓΑΛΔΑΔΑΣ
Το ΒΗΜΑ, 15/05/2005 , Σελ.: H07

Κωδικός άρθρου: B14463H071
ID: 270477

Tuesday, March 14, 2006

Ο ΑΪΝΣΤΑΪΝ, O ΜΟΤΣΑΡΤ και η καταστροφή του Σύμπαντος






Για τον Αϊνστάιν, το Σύμπαν λικνίζεται σε μια αρμονία ασύμμετρων εκπλήξεων, όπως εκείνες των έργων του Μότσαρτ. Για τους μελετητές των εκλάμψεων ακτίνων γάμμα όμως, το Σύμπαν μπορεί και να οδεύει προς την αυτοκαταστροφή του υπό τον ρυθμό heavy metal!


Οπως είχε δηλώσει κάποτε ο Αϊνστάιν, «ενώ ο Μπετόβεν δημιουργούσε τη μουσική του, εκείνη του Μότσαρτ ήταν τόσο καθαρή ώστε έμοιαζε σαν να προϋπήρχε στο Σύμπαν, προσμένοντας την ανακάλυψή της από τον μαέστρο». Αντίστοιχη αντίληψη είχε αναπτύξει και ο ίδιος ο Αϊνστάιν για τη φυσική: ότι ξέχωρα από τις παρατηρήσεις και τη θεωρία προϋπήρχε η μουσική των σφαιρών, η οποία - όπως έγραψε - απεκάλυπτε μια προκαθορισμένη αρμονία που πρόβαλλε εκπληκτικές συμμετρίες. Οι νόμοι της φύσης, όπως εκείνοι της Θεωρίας της Σχετικότητας, περίμεναν να εισακουσθούν από κάποιο «ευήκοον ους».

H... ιδιαίτερη αυτή ακρόαση των νόμων αρμονίας του Σύμπαντος επιτεύχθηκε την άνοιξη του 1905, όταν ο Αϊνστάιν συνέλαβε και έγραψε τέσσερις εργασίες που άλλαξαν για πάντα τον ρου των επιστημών και την πορεία των εθνών. Εφθασε στη διατύπωση της Θεωρίας της Σχετικότητας μέσα από την ανάγκη του να διορθώσει τις μέχρι τότε θεωρίες, που δεν είχαν την αρχιτεκτονική και εσώτερη ενότητα που έβρισκε στη μουσική του Μότσαρτ. Πεπεισμένος ότι οι ασυμμετρίες της φυσικής έκρυβαν ουσιώδεις ομορφιές της φύσης, ο Αϊνστάιν έπιανε συχνά το βιολί του για να εμπνευστεί από τον θείο Μότσαρτ. Τελικά, το 1915, ένιωσε επιτέλους ότι κατόρθωσε - σαν τον Μότσαρτ - να αποκρυπτογραφήσει την πολυπλοκότητα του Σύμπαντος και μας παρέδωσε τη συνταγή της σε «παρτιτούρα αριθμών», τη Γενική Θεωρία της Σχετικότητας.

H θεωρία αυτή είναι ουσιαστικά η άποψη ενός ανθρώπου για το πώς θα όφειλε να είναι το Σύμπαν. Ο ίδιος ο δημιουργός της αισθανόταν συχνά την ανάγκη να τονίζει τη σημασία της ομορφιάς της θεωρίας του: «Είναι σχεδόν αδύνατο, για όποιον την έχει κατανοήσει», έλεγε «να μπορέσει να ξεφύγει από τη γοητεία αυτής της θεωρίας. Και, όντως, οι κατοπινοί συνάδελφοί του πολύ συχνά περιγράφουν τη γενική σχετικότητα ως την ομορφότερη θεωρία που διατυπώθηκε ποτέ.

Η όλη αρμονία που διέβλεπε στο Σύμπαν ο Αϊνστάιν στηρίζεται σε μια διαβόητη παραδοχή του, που έκανε το 1917, προκειμένου να εξηγήσει το πώς το Σύμπαν μπορούσε να είναι συνολικά στατικό, παρά την καταλυτική δράση της βαρυτικής έλξης. H παραδοχή αυτή, η «κοσμολογική σταθερά», ήταν ουσιαστικά μια παράμετρος στις εξισώσεις του που ισοδυναμούσε με την ύπαρξη μιας αντιβαρυτικής δύναμης στο Σύμπαν, γνωστής ως «quintessence» - ή με την αρχαιοελληνική διατύπωσή της «πεμπτουσία». Οταν όμως ο Χαμπλ απέδειξε με το τηλεσκόπιό του ότι το Σύμπαν διαστελλόταν συνεχώς, ο Αϊνστάιν - απογοητευμένος - θεώρησε την παραδοχή του λάθος.




Πέρασαν περίπου ογδόντα χρόνια όταν, το 1998, το θέμα της πεμπτουσίας ξανατέθηκε επί τάπητος: Τότε η Χρύσα Κουβελιώτου - του Εθνικού Κέντρου Διαστημικής Επιστήμης και Τεχνολογίας (NSSTC) της NASA - κατέγραψε μέσω δορυφόρων μια απίστευτη έκρηξη στις εσχατιές του Σύμπαντος, που διάρκεσε ελάχιστα δευτερόλεπτα και εξέπεμψε ακτίνες X και γάμμα. H ενέργεια που εκλύθηκε ήταν μεγαλύτερη από όση έχει εκπέμψει ο Ηλιος σε όλη τη ζωή του, πάνω από 10.000 εκατομμύρια χρόνια! Οι αστρονόμοι άδραξαν τον νέο αυτόν τύπο «δάδας» που τους δόθηκε και άρχισαν να ψάχνουν όλο και πιο βαθιά στο παρελθόν του Σύμπαντος. Χρησιμοποιώντας τις εκρήξεις των υπερκαινοφανών αστέρων Type 1a ως τοπογραφικά ορόσημα, κατέληξαν ότι η διαστολή του Σύμπαντος γίνεται με επιταχυνόμενο ρυθμό, σαν μια σκοτεινή αντιβαρυτική δύναμη να είχε το πάνω χέρι.

Από τότε μια διεθνής επιστημονική κούρσα διεξάγεται προκειμένου να διαλευκανθούν οι ιδιότητες αυτής της «σκοτεινής ενέργειας». Πριν από δύο μόλις χρόνια, ο δρ Riess και η ομάδα του, χρησιμοποιώντας το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble, αποφάνθηκαν ότι το Σύμπαν «πάτησε το γκάζι» πριν από πέντε δισεκατομμύρια χρόνια. Πριν από έναν μόλις μήνα, στις 11 Ιανουαρίου 2006, ο αστρονόμος του Πανεπιστημίου της Λουιζιάνας Μπράντλεϊ Σέφερ (Bradley Ε. Schaefer) ανακοίνωσε ότι, σύμφωνα με τα στοιχεία που περισυνέλεξε μέσω δορυφόρων ανίχνευσης μεταλλαγών υψηλής ενέργειας (όπως ο ΗΕΤΕ - High Energy transient Explorer), η σκοτεινή ενέργεια δεν είναι σταθερή - όπως την ήθελε ο Αϊνστάιν - αλλά γινόταν ολοένα σφοδρότερη και βίαιη με το πέρασμα του κοσμικού χρόνου. Οπως χαρακτηριστικά κατέληξε την ομιλία του ο δρ Σέφερ στο Συνέδριο της Αμερικανικής Αστρονομικής Εταιρείας στην Ουάσιγκτον, «η κοσμολογική σταθερά δεν δείχνει όμορφη». Κατά τους υπολογισμούς του, αν η σκοτεινή αντιβαρυτική ενέργεια συνεχίσει ανεμπόδιστη της δράση της λίγα ακόμη δισεκατομμύρια χρόνια, θα διαμελίσει το Σύμπαν!

Στα συμπεράσματά του αυτά ο δρ Σέφερ οδηγήθηκε από τη μελέτη 52 συγκεκριμένων εκλάμψεων ακτίνων γάμμα, οι οποίες ήταν 100 ως 1.000 φορές πιο ισχυρές από εκείνες των υπερκαινοφανών αστέρων Type 1a, οπότε μας επιτρέπουν να δούμε ακόμη βαθύτερα στο παρελθόν. H παλαιότερη από αυτές τις εκλάμψεις συνελήφθη στα 12,8 δισεκατομμύρια έτη φωτός, δηλαδή συνέβη όταν το Σύμπαν είχε μόλις το 6% της τωρινής του ηλικίας.

H δηλώσεις αυτές ξεσήκωσαν κύμα συζητήσεων και διαφωνιών μεταξύ των αστρονόμων. Πολλοί είπαν ότι υπήρχε λάθος στα μαθηματικά που χρησιμοποίησε ο δρ Σέφερ, άλλοι θύμισαν ότι, παρ' ότι το φιλτράρισμα των ακτίνων γάμμα δίνει τριπλάσιας ακρίβειας μετρήσεις από εκείνες των Type 1a, δεν παύουν να έχουν υψηλό δείκτη αβεβαιότητας, και ο ίδιος ο δρ Σέφερ παραδέχθηκε ότι δεν επιμένει τόσο στα πρώτα του αυτά συμπεράσματα όσο στην αναγκαιότητα να συνεχιστούν οι μετρήσεις και αναλύσεις. Αυτό όμως το τελευταίο προσκρούει στα γήινα οικονομικά: H NASA έχει ήδη ξεπεράσει τον προϋπολογισμό της και ο δορυφόρος ΗΕΤΕ προβλέπεται λίαν συντόμως να τεθεί εκτός λειτουργίας. Το αν ο κόσμος μας οδεύει σε μια διηνεκή αρμονία ή προς την αμετάκλητη καταστροφή του με ρυθμούς heavy metal θα περιμένει να ακουστεί από άλλα «ευήκοα ώτα»...



ΤΑΣΟΣ ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ

Το ΒΗΜΑ, 19/02/2006 , Σελ.: H03
Κωδικός άρθρου: B14694H031
ID: 275636